F T E R R A

Fjale te rralla

Home
Njohuri per Fterren
Arsimi dhe kultura
Njerez te dijes
Patriotizmi
Fterra - Identiteti yne
Ekonomia
Gazeta "Fterra jone"
Nr. 64 - shtator 2009
Vjersha
Kontaktoni me ne
Fjale te urta
Fjale te rralla
Bejte te vjetra
Emra shqiptar
Na shkruajne vizitoret
Ngushellime
Home

f0005.jpg
Shkembi i Kuq

 

 

FJALĖ TĖ RRALLA QĖ PĖRDOREN NĖ FTERRĖ

 

1.    Adhį - aq adhį - mjaft

2.    adhįp: - na bėre adhap: na bezdise

3.    anagjoré - njėlloj

4.    Anagjoré - ana tjetėr

5.    Argalķi - tezgjah

6.    Avdeshané - nevojtore

7.    Axhaķp – habi, ēudi e madhe

8.    Axhalé –nxitohem – kam axhalé – nxitohem nuk kam kohė.

9.    bajganłle: litar i lidhur nė njė trung tė lartė me tė cilin lozin fėmijėt duke u pėrkundur

10. Bané – copė e leshtė qė hidhet nė kokė pėr tu mbrojtur nga shiu

11. baxhgallómė: njė gjė e vjetėr, e prishur

12. Bazhdila – Mbeturina

13. bazhdķla - mbeturinat e shtėpisė, kryesisht tė oborrit, pėrdoret mė shpesh pėr mbeturinat e druve

14. Berduvéle – Menteshe

15. berduvéle: menteshe,zakonisht pėrdoret pėr dyer

16. Biēim – Rracė, biēimsėz – rracė e keqe

17. Bihłc – Ktheu kėmbėt pėrpjetė, vdiq, ngordhi

18. Bķrko –  mirė

19. bitłn: njėlloj

20. bobolķshte - dru tė shkurtėra, tė holla

21. boxhłrre - kokėrr arre e krimbur

22. Boxhłrre – kokėrr arre e krimbur

23. branč - tėrheq zvarrė, pėrdoret zakonisht pėr tė tėrhequr drutė e gjata nga njė rrėpirė.

24. Brané – zvarritje, e hoqi brané – e hoqi zvarrė

25. Buharķ – pjesa sipėr oxhakut ku vendosen sende tė ndryshme

26. Ēakķ – brisk, biēak

27. cangįdhe - tufė e vogėl dhish e dhensh qė mbahen pėr qumėsht

28. Ēekmexhé - sirtar

29. Cekłre – sėpatė

30. cekłre - sėpatė e vogėl

31. Cen - difekt, mungesė

32. cėrmėlķ - zog shumė i vogėl (cinxami, ēerr, ferracak)

33. cimbķdh - pajisje pėr tė marrė ose trazuar zjarrin (mashė pėr zjarr)

34. ēingané - fėmijė zevzek, i lėvizshėm

35. Ēingané – mistrec

36. Cingrķs - ngacmoj

37. cingrķs: ngacmoj

38. Cipįl – shkop shumė i hollė

39. cipįl - spicė e hollė dhe e gjatė druri, kleēkė, cifėl

40. ēit - kur do tė ndjekėsh macen

41. Ēitjįn – veshje grash midis fustanit e pantallonave me shumė pala

42. ckullubķq: pėrdoret kur ka shumė fėmijė (gjithė ata ckullubiqėr)

43. Ēoē – diēka. Ēoē bėri – diēka bėri

44. ēok - ēekiē - lloj ēekani pėr tė thyer gurė

45. Cóqe – trastė e vogėl

46. cóqe: qese e vogėl prej pėlhure ku mbaheshin ushqime

47. Cłlė – fyell me njė grykė

48. Deej - mbas nesėr

49. Dellźngu – apostafat

50. derėshłar - shtėpi e mbyllur pa njeri

51. Derėzķ – mallkim (derė e zezė)

52. dhįrte - dy shkopinj tė lidhur mė njė litar qė pėrdoreshin pėr shirjen e grurit

53. Dhįrte – shkop qė pėrdoret pėr shirjen e grurit , janė dy shkopinj tė lidhur me njėri – tjetrin me njė litar tė hollė po tė fortė

54. Dhjakonįr – lypės, pėrdoret edhe si fjalė fyese kur do tė karakterizosh njė njeri qė vetėm kėrkon tė marrė.

55. Dhógė – Dėrrasė

56. Dhokįn – ēark

57. Dragįē – shkop big qė varen sende, kryesisht shkarpat

58. e cķci - e ngop me ushqim

59. E shofsh me mavri – shprehje, mallkim

60. E shofsh me ujė – shprehje, mallkim

61. Eksķq – mangėt

62. erimķ - vend i humbur, i shkretė

63. Erimķ – vend i pa njohur

64. Fagįdha – bisha , ajo qė ha bagėtitė, pėrdoret edhe pėr tė mallkuar njė njeri: tė hėngrėt  fagadha – sėmundje e keqe, aludohet pėr kancerin

65. Faķ – gjellė

66. Faidź – efekt, nuk bėri fajde – nuk bėri efekt.

67. fanķ: pis ( u bė fanķ u bė pis)

68. Fanła – i ēuditshėm, i pa parė

69. fanła: ngjarje e keqe ( u bė fanła mė dynja)

70. Farfurķ - gotė porcelani

71. Fėllķē – shkopi qė tund dybekut

72. Fesįt – pėrdoret kryesisht pėr tė karakterizuar fėmijėt - i lėvizshėm, trazovaē

73. filaqķ - kanali nga del uji i mullirit

74. Filaqķ –depo, rezervuar uji

75. filķ-filķ - copa-copa

76. fol - furrik pulash (vjen nga shkurtimi i “fole”)

77. Fol - shtrati ku bėn pula vezėt, foleja

78. furkįēe - shufėr e gjatė ose dru me dy veshė

79. Furmķ – infeksion, plaga hodhi furmi – u infektua

80. furqķs: ngacmoj, bezdis, “mos na furqis”

81. Gajrét - kurajo

82. Garbģ – erė e fortė

83. Gargallós –bėhet diēka

84. Garganįqe –vezė e skuqur, omlet

85. Gaxhgałlle – gaxhgallómė – copė - copė

86. Gjuvéēe –Tepsi e vogėl

87. Gruxg –Trung i vjetėr, kuckė

88. gugurrimė: vend i tatėpjetė

89. Guxhumźn – Lėmsh nė fyt, mu bė guxhumar nė grykė

90. Haķr – i dobishėm, bėri hair – i vajti mbarė, fėmijė i hairit – fėmijė i mirė, i dobishėm

91. hallastįr - zhavor

92. Hamźm,– nevojtore

93. Harįpa – pjese toke me gurė e pa qėndrueshme qė shpesh rrėshqet e shoqėruar me zhurmė

94. Harįqe – Shkop qė mban bimėt, domate, fasule etj.

95. harmoqéllė: njė gjė pa formė

96. heej - ushqim

97. hej hej - kur ndjek skifterin

98. Hejbé – Dy trasta tė ngjitura qė varen nė samarin e kafshės

99. Helēķ – ai qė merret me ndarjen e  mishit tė pjekur, sidomos nė dasma e gėzime

      1.      Herķ – lart nė mal

      2.      hóvol - hi i nxehtė

      3.      Humaméno – i humbur, i pa aftė pėr asgjė

      4.      ish - kur do tė ndjekėsh pulat

      5.      Kacałle – pipėz, zakonisht bėhej me lėkurė lofate. Pėrdoret dhe si shprehje figurative, njeri pa mendje

      6.      kakįve - kusi e vogėl

      7.      kallóēe - e mirė (ē’bėn a kalloēe?)

      8.      Kalqķno, tė hėngėrtė  kalqinua – kanceri

      9.      Kam nijét – mendoj, kam ndėrmend

     10.     karkįle - kėmborė e vogėl, ndofta nga tingėllimi kėr-kėr

     11.     Katėrgįre – me tė gjitha tė ligat,

     12.     Katėrshór – fletore

     13.     katėrshór - fletore shkrimi pėr shkollat

     14.     Katimķ – pasuri, zakonisht pėr pasurinė  e pa tundshme

     15.     Katóq – vend ku strehohen kafshėt, zakonisht nė katin e parė tė shtėpisė

     16.     katła - bodrumi i shtėpisė, qilar

     17.     Kėcéj – zbres

     18.     Kėrréj  - nxjerr

     19.     Kėrrłs – perkul

     20.     Kobįr – lypės

     21.     kokodhįre - gunga nė majė e njė shkopi a huri

     22.     kollóna - shtylla

     23.     Komodhįsh – ecėn shtrembėr

     24.     kongjķll - copė nga dru i djegur

     25.     korrollįje - kokėrr mani e pjekur, e madhe qė dallon nga tė tjerat

     26.     Korrozķ – shumė i zi

     27.     Kosdej - pas pasnesėr

     28.     kosht – kopsht, koshtra - ngastra toke,

     29.     kozhók: veshje burrash

     30.     kremastįr - zinxhir metalik qė varen enėt nė zjarr, var dhe rrobat - vargor

     31.     Kserikła – i thatė, vend pa ujė

     32.     Ksoq – kotec

     33.     Kthéne – kokėrr fiku e pjekur shumė qė rri e varur

     34.     kthéne - kokėrr fiku e pjekur shumė, qė kthehet nė degė kokė poshtė

     35.     kufįr - krahėror

     36.     Kufét – karamele

     37.     kukunįre: grua e mbetur vetėm pa njeri

     38.     kulmįr - trari i kulmit tė njė ndėrtese

     39.     kuvét - fuqi

     40.     Lazźm – dobi

     41.     Lefterós – liroj, kur zbras nje enė – e lefterosa

     42.     lėmķshte - shkarpa tė holla, karthja

     43.     Lépe – urdhėro, shprehje kur dikush tė flet dhe i pėrgjigjej

     44.     Litėrvķ – punishte pėrpunimit ullirit

     45.     Lloh - rrebesh, shi i madh

     46.     Lloķ – merak

     47.     Llostła – i bėshem, i madh, i gjatė – kėmbė llostua

     48.     Longįr – fyell druri me dy gryka

     49.     Loshnķk – velenxė - qilim i bėrė vet

     50.     magjerrķ - dhomė mė zjarr, pėrdoret si kuzhinė

     51.     Magjerrķ –dhoma e ndenjjes, kuzhinė

     52.     mahķ - secila nga katėr gėrshėrėzat anėsore tė ēatisė qė shkojnė nga streha te kulmi -

     53.     Malķna – sėmundje e pa shėrueshme, kanceri

     54.     Mandķle –shami

     55.     mashįn - pajisje pėr tė trazuar zjarrin

     56.     mastrįf: harxhim ( bėri mastraf tė madh)

     57.     mėllź - kafshatė

     58.     melłn - fėmijė i prapė

     59.     Melłn – i prapė

     60.     mėn mėn - kur thėrret bletėt

     61.     Mėshtźng – shmang

     62.     Modhķs   - vonoj

     63.     Molloķs - tregoj

     64.     monįto: njesoj, tėrė ( u bė monato baltė)

     65.     Moqķlė - vend me ujė tė ndenjur

     66.     Mrahamźn -  peshqir

     67.     mrahamźn: peshqir

     68.     młnxė: bravė

     69.     nįro - prit se u kujtova

     70.     Njėdixaj - pardje

     71.     Nomé – stan, vend ku mbahen bagėtitė

     72.     pashtullķzma - mbeturina

     73.     Patįks - ēudi e madhe, u patakt – u ēudit shumė

     74.     Péqe – po, mirė

     75.     pėrmatįr - tregtar ambulant

     76.     Perónė – gozhdė

     77.     Pėrpłsh – trazoj zjarrin

     78.     Peshlķ – xhup grash

     79.     petįvra - dėrrasė e hollė, e gjatė dhe e ngushtė, pėrdoret pėr tė mbuluar ēatinė, nėn tjegulla

     80.     pirostķ - paisje me tre kėmbė pėr tė mbajtur ėnet mbi zjarr

     81.     Pllock  - dryn

     82.     pllóckė: dryn

     83.     Plotė i paē – shprehje falėnderimi kur i jep dikujt diēka, faleminderit

     84.     Poftįē – shpifje

     85.     popodhķē - gurė lumi i lėmuar

     86.     Popodhķēė – gurė i rrumbullakėt

     87.     Portopłllė – derė dytėsore, e pasme, kryesisht dera qė del nga oborri i shtėpisė nė kopshtin ngjitur

     88.     portopłllė - derė e oborrit tė shtėpisė, zakonisht nė vath tė bagtive

     89.     póse – postiqe, lėkurė bagėtie e tharė qė shtrohet pėrdhépėr tė ndejtur

     90.     Potķs – ujis, vadit

     91.     Proftįs – arrij nė kohė

     92.     prokóf: mbulesė leshi

     93.     prokopķ - hair ( bėri prokopi - bėri pasuri)

     94.     Prokopķ – punė mirė e me leverdi, bėri prokopi – bėri pasuri

     95.     Pulqer – mollėza e gishtit, i hodha njė pulqer kripė

     96.     Qėė –pllakė druri pėr tė bėrė petėt ose pllakė guri pėr ti pjekur

     97.     Qenéf – nevojtore

     98.     Qepazé  - diskreditim, e bėri qepazé – e diskreditoi

     99.     qépėr - secili nga trarėt e hollė e tė gjatė qė mbėrthehen mbi gėrshetėzat nga tė dy anėt e kulmarit tė ēatisė

   100.   qeresté - lėnda drusore e prerė qė pėrdoret pėr ndėrtim.

   101.   Qėsot - qėpari, mė pėrpara

   102.   Qilé – gėzhoje fisheku, gote e vogėl rakie

   103.   qoshįr - gur i gdhendur qė pėrdoret pėr qoshet e dyerve e tė dritareve

   104.   Qotķ – i mefshtė

   105.   rim - rrugicė e ngushtė, zakonisht shtruar me gurė

   106.   Rim – kalldrėm

   107.   Rit - korit, govate druri ku shtypen ullinjtė me kėmbė pėr tė bėrė vaj

   108.   Rrźmė – Rrjedhje gjaku, rrėke

   109.   rrėxós - shtrėngoj nė rrėzė tė njė objekti

   110.   Rrķethi – skifteri,  ai qė ha pulat

   111.   Samsį  - bakllava

   112.   Sapundķe – ėmbėlsirė, revani

   113.   Sėllķ – ha mėngjes

   114.   sėllķ - ushqimi i mėngjesit

   115.   shafalįqe - degėzim nga trungu i pemės

   116.   Shapllamį – Njėsoj si pllazėm, tė rėntė shapllamaja - paraliza

   117.   shatģ - tu bėfsha unė ti

   118.   Shatķ –xhan, i dashur

   119.   sheeprįke - prakshuar, pa njeri

   120.   Sheprįk – i katandisur keq, njeri pa njeri

   121.   shkumįre - lloj luge e improvizuar pėr tė ngrėnė shkumė qumėshti kur milet bagėtia

   122.   shóllė - lloj veshje pėr kėmbė me gomė poshtė e lėkurė sipėr

   123.   Shłlthi – shtrirė gjatas, ishte shtrirė shulthi

   124.   Shuphé – dyshim

   125.   shushłlle - mbeturina plehrash

   126.   Siféro – interes, nuk ka lifero – nuk ka interes

   127.   Sifét – surrat, kryesisht pėrdoret si fjalė ofenduese

   128.   Skłrė – ndryshk, zuri skurė – u ndryshk

   129.   sorła - stivė drush

   130.   Sorła – stivė drush

   131.   splon - gardh i lartė, pranė kasolleve tė bagėtive

   132.   Strómė – dyshek

   133.   Sufrįn – sofėr

   134.   Tabaqére – pasqyrė

   135.   tabaqére – pasqyrė, kuti duhani

   136.   Tabiįt – zakon, huq

   137.   Taķn – racion (zakonisht ¼ e bukes), i dhash njė tain bukė

   138.   Taksźs – ters, sė prapthi, ma bėri ters

   139.   Tė ndjot – pis, tė pėshtirė , mė vjen tė ndjot kur e shikoj

   140.   Tehaxhķs – shqetėsim, mos e bėn tehaxhis – mos e shqetėso

   141.   Terbié – i urtė, i bindur i edukuar

   142.   Thark – Rrethimi me shkarpa i vendit ku rrinė kecėrit

   143.   thėngjķll - kongjill i shuar

   144.   Tķrqe – veshje tek kėrciri i kėmbės

   145.   toķdhjo - e njėjta gjė

   146.   Trohķs  - mpreh, trohis sėpatėn

   147.   trohķs - mpreh

   148.   Tromįks – tremb shumė

   149.   Tromopil – makinė

   150.   Tł – njera kėmbė e pantallonave, e ēitjanit etj.

   151.   tullupós - mbėshtjell

   152.   Umķth – shpresė, besim, mė mban umidhi – kam shpresė

   153.   łnjur – ulur

   154.   Uu - Uri, mė vjen U - kam uri, shkurtim i fjalės uri

   155.   Vé – Vezė

   156.   Vendłze – Kupa qė pėrdoren pėr tė hedhur nė shpatulla kur ftohej

   157.   Vervelé – Sė prapthi, shprehje qė pėrdoret edhe pėr fėmijė tė lėvizshėm

   158.   vjérre - degėt e pemės qė ulen drejt tokės

   159.   vol - kokėrr e vogėl arre, pėrdoret pėr zar

   160.   vurduné - furtunė

   161.   Vurg  – mbeturina qė del nga filtrimi i vajit ullirit

   162.   xėx nė sy - errėsirė e plotė

   163.   Xhelexhaķpe  – Tortura

   164.   xhudįm - i shėmtuar

   165.   Xhudįm – I shėmtuar

   166.   Xhumush – grumbull

   167.   xhumłsh – grumbullim njerėzish, zakonisht pėrdoret pėr dasma: Kishte xhumush tė madh

   168.   xhuxhłk – tufė – xhuxhuk me trėndafila

   169.   Zįhėr –sheqer

   170.   Zaķf – i sėmurė

   171.   zangła – njė ngastėr e vogėl toke

   172.   Zbetói – pushoi, u pakėsua shiu

   173.   zhįpa -opinga tė thjeshta prej lėkure tė bagėtive tė qepur rreth e qark e pėrshtatur pėr veshje nė kėmbė

   174.   Zhobol – i pa larė

Shėnim:

Nė mbledhjen e kėtyre fjalėve tė rralla kontribut  tė veēantė kanė dhėnė Rexho Kurupi dhe Rebi Korkuti.

Kushdo qė ka tė tjera fjalė, i lutem tė na i dėrgojė pėr ti pasqyruar